<\/p>\n\n\n\n
SREBRENICA <\/p>\n\n\n\n
OF DE <\/p>\n\n\n\n
MANDAAD<\/p>\n\n\n\n
toneelstuk in 3 bedrijven door Meurs A.M.
<\/p>\n\n\n\n
Personen<\/strong><\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR<\/p>\n\n\n\n De\noudere militair is niet alleen Overste Karre\u00admans maar net zo goed de oudere\nsoldaat Piet Hein Both als minister Voorhoeve, premier Kok, het Neder\u00adlands op\u00adperbevel,\nde VN, zelfs opperbevelhebber Janvier en president Chirac en wij allemaal met\nons opportu\u00adnisme en onze problemen.<\/p>\n\n\n\n JONGE SOLDAAT<\/p>\n\n\n\n De\njonge soldaat is niet alleen de argeloze die gebruikt wordt, die het niet meer\nweet en die verdringt, maar ook de wij allemaal die uiteindelijk uit elkaar\nbarst door de ongerijmdheid en misdadigheid.<\/p>\n\n\n\n MARSKRAMER<\/p>\n\n\n\n De\nmarskramer is het soort oude slachtoffer, in de zin van slachtoffer van eerdere\nmisdaden, dat letterlijk, ook moreel, boven de partijen is komen staan, zich\ndaarop niet laat voorstaan en zijn ogenschijnlijk onno\u00adzele rol speelt.<\/p>\n\n\n\n VROUW<\/p>\n\n\n\n GIJZELAARSTER<\/p>\n\n\n\n De vrouw en de gijzelaarster\nzijn de slachtoffers aan beide kanten wier levensrollen verwisselbaar zijn.<\/p>\n\n\n\n VLUCHTELING\/GENERAAL<\/p>\n\n\n\n De\nvluchteling\/generaal is niet alleen Mladic maar net zo goed Karadzic en\nMilosovic, de wapenhandelaars en iedereen die macht en voordeel ontleent aan de\noorlog.<\/p>\n\n\n\n SOLDAAT HERMAN<\/p>\n\n\n\n Soldaat Herman is de botterik, de\nvoetbalvandaal, de discovechter, de eigen-volk-eerst-aanhanger, kortom het\nkanonnenvlees bij uitstek voor beide partijen.<\/p>\n\n\n\n BODYBUILDER<\/p>\n\n\n\n Typisch iemand die niet is wat men denkt. Een\nspiegel, hoe dan ook. EERSTE\nBEDRIJF<\/strong><\/p>\n\n\n\n Enkele\nmaanden na de genocide van Srebrenica. Een veld. Hier en daar steken menselijke\nbeenderen uit de grond. Een tent, wat kratten en grote blikken. Een oude en een\njonge militair op klapstoeltjes bij een kampvuur, waakzaam, ma\u00adchinegeweren op\nschoot. Meisjesstem\u00admen zingen: \u201cIn spin, de bocht gaat in, in spin de bocht\ngaat in.\u201d<\/em><\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\nDat zijn de nieuwe kinderen. Heb je geen last van.<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\n(kijkt de ander nadenkend aan<\/em>) Ik heb\neen kind in Libanon, weet je dat?<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\n(ongemakkelijk<\/em>) Jaja.<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nZe heet Maria. Mooi h\u00e8?<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\nJa, mooi.<\/p>\n\n\n\n Meisjesstemmen:\u201cIn spin, de bocht gaat in.\u201d <\/em><\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nZe is binnenkort jarig, ze wordt twee.<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\n(niet op zijn gemak, begint heen-en-weer\nte lopen, struikelt over een bot, schopt het weg<\/em>) Ik ben geboren op het\neind van de tweede we\u00adreld\u00adoorlog. Ik zat er met mijn poepluiers nog in. Toch\nis nu, vijftig jaar later, die oorlog voor mij veel dichter\u00adbij. In plaats van\ner vanaf ben ik er met mijn bewustzijn naartoe gegroeid.<\/p>\n\n\n\n JONGE SOLDAAT: Soldaten praten en\nschrijven lelijk. Erger dan politieagenten die een rapport opmaken. Er ontploft een mijn, de soldaten schrikken, de <\/em>OUDERE MILITAIR<\/em> brengt\nzijn geweer in de aanslag, de <\/em>JONGE SOLDAAT<\/em> kijkt even naar het zijne aan zijn stoeltje en typt\nverder.<\/em><\/p>\n\n\n\n S R E B R E N I C A (herhaalt de naam<\/em>) Vreemde naam vind je\nniet? Kom ook altijd in de knoei met die r\u2019s, die medeklinkers… Sru… Bru…\n(herhaalt de naam langzaam<\/em>) Een naam\nvol droefheid en melan\u00adcholie, zoals S-O-B-I-B-O R … Waar ken ik die naam van?<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\n(Opent zijn mond om het ant\u00adwoord te\ngeven maar doet het niet.<\/em>) Als jij nou eens even dat ding weg wilde leggen\nen dat andere ding (knikt naar het geweer\naan de stoel<\/em>) op wilde pakken, dan kon ik ook even wat anders gaan doen!<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nO, wil je ook naar huis schrijven? Wil je ook schrijven dat het nog veertig\ndagen is voor\u00addat je thuis komt? Dat je er naar uit kijkt, dat het hier nu heel\nanders is dan de vorige keer? Dat Dutchbat zich nu veel anders opstelt (legt laptop op de grond, pakt zijn geweer<\/em>),\nveel waakzamer! (springt op met zijn\nmachinegeweer in de aanslag<\/em>) Dat we niks meer pikken!<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\n(scherp<\/em>) We zijn geen Dutchbat meer!<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nWe hebben onze naam veranderd. Wat voor reden kan iemand hebben om van naam te\nveranderen?<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\nLet jij nou even op, dan kan ik nog even wat doen, ja! <\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nOkay, okay! (springt quasi-waak\u00adzaam van\nde ene hoek van het toneel naar de andere<\/em>)<\/p>\n\n\n\n De <\/em>OUDERE MILITAIR<\/em> pakt de laptop op, loopt de tent in, komt terug met een\ndoos met schoenpoets\u00adspullen, trekt zijn kistjes uit en begint ze in te smeren.\nDe <\/em>JONGE SOLDAAT<\/em> staat verbaasd naar hem te kij\u00adken.<\/em><\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nDat kan niet hoor! Als er alarm is, loop jij op je sokken.<\/p>\n\n\n\n De <\/em>OUDERE MILITAIR<\/em> trekt zijn schoenen aan, gaat met de\nschoenpoetsspullen de tent in, komt eruit met scheergerei, vult zijn helm met\nwater uit een jer\u00adrycan en scheert zich. De <\/em>JONGE\nSOLDAAT<\/em> kijkt weer ver\u00adbaasd toe.<\/em><\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nEn als die helm nu eens plotseling op moet?<\/p>\n\n\n\n De <\/em>OUDERE MILITAIR<\/em> doet alsof hij de helm met zeepsop op zijn hoofd wil\nzetten. <\/em><\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nAls je zover bent, wil ik graag weer. <\/p>\n\n\n\n Duwt de <\/em>OUDERE MILITAIR<\/em> zijn geweer in zijn handen, gaat zitten en begint zijn\neigen geweer uit elkaar te halen en schoon te maken, de <\/em>OUDERE MILITAIR<\/em> kijkt\nhoofdschuddend toe.<\/em><\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\nEn als… (Zwijgt, er gaat opnieuw een\nmijn af, de <\/em>JONGE SOLDAAT<\/em> steekt haastig zijn geweer in elkaar.<\/em>) Daar gaat er weer\neen. Drie dollar om er een te leggen, drieduizend of een leven om er een op te\nruimen.<\/p>\n\n\n\n Begint heen en weer te lopen, stoot met zijn voet tegen\nhet bot van een arm, neemt zijn geweer in \u00e9\u00e9n hand, raapt het bot op, bekijkt\nhet aandachtig maar ziet niet wat het is, gooit het achteloos weg.<\/em><\/p>\n\n\n\n Hoor jij de kinderen\nnog? (kijkt naar zijn eigen hand en\nonderarm<\/em>) Mijn moeder kreeg steeds meer een vogel\u00adkopje toen ze op sterven\nlag. Tenslotte lag er een dood vogeltje. Maar haar hand, waarmee ze me kort\ntevoren nog geknepen had, lag daar ijzersterk op de rand van het bed, als de\npoot van een oude, taaie kip.<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nHet was heet die dagen nadat we als helden ingehaald waren. Dus de kant van de\nzon wilde ik niet op. Aan twee kanten waren hui\u00adzen, met mensen ernaast en\nervoor, of die er plot\u00adseling uit te voorschijn konden schieten. Aan de andere\nkant was geen uitweg. Ik bleef dus thuis.<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\nIk keek vanuit mijn raam naar twee vrouwen in de achtertuinen die net zo lang\nachter een kat hadden aangezeten tot die de vogel liet vallen. Ze hadden elkaar\nopgezweept met uit\u00adroepen als \u201dzie\u00adlig!\u201d, \u201cwat erg!\u201d, maar wisten toen ze\nplotseling de gewonde vogel konden pakken, niet goed wat te doen. Eigenlijk\nhadden ze hier niet op gerekend. Maar ze konden niet meer terug, raapten de\nvogel op en gingen naar de dierenarts. \u201cKunt u hem nog redden, dokter,\nalstublieft?,\u201d zei\u00adden de vrouwen. De dierenarts had medelijden met de vogel en\nde vrouwen, pakte de vo\u00adgel met twee handen aan, trok ongemerkt aan het kopje\nen zei: \u201cHelaas, hij is al dood.\u201d<\/p>\n\n\n\n De <\/em>JONGE SOLDAAT<\/em> heeft zijn oren gespitst, springt naar de rand van het\ntoneel en begint te schie\u00adten, de <\/em>OUDERE\nMILITAIR<\/em> duikt op zijn buik\nen vuurt in dezelfde richting.<\/em><\/p>\n\n\n\n OUDERE MILITAIR: (staat\nop<\/em>) Wat was er nou?<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nJe maakt me nerveus met die ver\u00adhalen over de dood. Die kinderen zijn allang\nnaar huis. Ze mogen hier trouwens helemaal niet ko\u00admen.<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\nIk vind dat de dood steeds ge\u00adwoner wordt. Vroeger was dat onvoorstelbaar. Niet\ndat ik erop zit te wachten. Maar er gewoon niet meer zijn. Zoiets als slapen\nzonder dromen.<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nJe moet gewoon niets willen.<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\nDe mensen zijn misdadig. Als ze zich goed gedragen is het schijnheiligheid. Of\nbe\u00adreke\u00adning.<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nMensen zijn kuddedieren. Er zijn er maar een paar die van de grote hoop durven\naf\u00adwij\u00adken. Dus moet je een klimaat scheppen waarin misda\u00addigheid \u2018not done\u2019\nis. (nadenkend<\/em>) Dat is het enige wat\nje kunt doen. <\/p>\n\n\n\n Stilte.<\/em><\/p>\n\n\n\n Houdt u van\nvoetballen, kolonel?… In Bratunac is een voetbalstadion. Er doen allerlei verhalen\nover de ronde.<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\nIk kan me de verhalen over voet\u00adbalstadions in Chili nog herinneren.\nVoetbalstadi\u00adons zijn kwetsbare plaatsen. Er wordt gauw over geluld. Dat heeft\nniets met voetballen te maken.<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nBen gisteravond naar een cowboy\u00adfilm geweest. Leuk maar ongeloofwaardig. De\nheld redde, en offerde zich op voor, een dorpsgemeen\u00adschap die hem nota bene\nverstoten had.<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\nAch, het is film, moet je maar denken. (Begint\nwaakzaam heen en weer te lopen.<\/em>) Van die lokale strijders hebben we wel\ngeen last meer, maar er loopt hier nog vanalles rond. <\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\n(Begint ook heen en weer te lopen, struikelt\nover beenderen<\/em>) Jezus, wat is dit hier? Zitten we bovenop een\nvuilstortplaats? Of is dit een oli\u00adfan\u00adtenkerkhof. Dan zitten we gebakken,\nkolonel.<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\nWat zeg je opeens vaak: kolonel. Er is hier nog nooit een olifant geweest,\nmafkees. Niet eens met een circus.<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nWeet ik veel. Misschien met de Mongolen. Hadden die geen olifanten? Of alleen\npaar\u00adden? Hannibal had toch ook olifanten! \n<\/p>\n\n\n\n Ze gaan allebei weer zitten en staren voor zich uit.<\/em><\/p>\n\n\n\n Ik heb een vriendin!<\/p>\n\n\n\n OUDERE MILITAIR: Zo, hartstikke mooi.<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nIk heb twee-en-een-half jaar geen seks gehad. Da\u2019s lang, h\u00e8?<\/p>\n\n\n\n OUDERE MILITAIR: Ja, da\u2019s lang.<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nJa, een hele tijd. Ik ben ziek ge\u00adweest.<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\nNou ja, dan maar kalm aan in het begin h\u00e8. (Neemt\nplotseling een besluit<\/em>) O.K, O.K, we mogen allebei ons verhaal vertellen.\nIk zal luisteren naar wat jij schrijft.<\/p>\n\n\n\n De <\/em>JONGE SOLDAAT<\/em> staat blij op, haalt zijn laptop en gaat weer zitten.<\/em><\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\nH\u00e8, wat is dat ding langzaam! <\/p>\n\n\n\n Hij typt terwijl de <\/em>OUDERE\nMILITAIR<\/em> aan het woord is, zo\ngauw hij er even tussen kan komen leest hij wat hij typt of getypt heeft.<\/em><\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\nZe waren al uren liederen aan het zingen, alles door elkaar, religieuze\nliederen, po\u00adpulaire liedjes. Het repertoire was op, van mij werd een nieuwe\nimpuls verwacht, maar het hoefde niet meer.<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\n(plechtig en houterig<\/em>) Wij weten dat\nhet nu goed met je gaat. Jij bent nu op een goede plaats. Er is daar veel\ngebeurd. Maar jij mag jezelf niets verwijten. Wij weten dat je dat niet mag.\nWant wij zijn jouw vrouw en kind (denkt\nna<\/em>).<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\nLaat gaan, moeder, het hoeft niet meer. Geef het op. Ga maar naar vader. Wij\ndoen ie\u00addereen de groeten. Je hebt je best gedaan. We zijn er allemaal.<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\n(plechtig en houterig<\/em>) Wij weten dat\njij terugkomt naar Libanon. Want wij zijn jouw vrouw en kind (snikt<\/em>). Wij zijn Fatima en Maria. Maria\nis jouw kind. Zij wordt binnenkort twee jaar.<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\nZe stierf een half uur nadat ik, na twee uur treinvertraging, aankwam. Ze had\nop mij gewacht, zei mijn zus.<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\n(plechtig en houterig<\/em>) Wij houden\nheel veel van jou. Wij hebben contact met jou door onze stemmen. Wees gerust.\nHet komt allemaal goed. Ga nu maar slapen. <\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\n\u2018t Is gestopt, ik voel het, nee, nog niet. Niet huilen, nog niet, ze mag het\nniet merken. Nee, \u2018t klopt nog, heel zwak, dit kan nog uren du\u00adren. Nee, het is\nnu zo afgelopen. Rustig maar, moeder, we zijn er allemaal.<\/p>\n\n\n\n JONGE\nSOLDAAT:\n(plechtig en houterig<\/em>) Het is goed\ndat jij daar een taak hebt. Dat jij de kolonel helpt. Jij doet dat ook voor\nons, jouw vrouw en kind. Welte\u00adrus\u00adten. Wij houden van je. Geen dode zal jouw slaap\nver\u00adstoren. Ga nu maar lekker slapen. Ga maar slapen.<\/p>\n\n\n\n OUDERE\nMILITAIR:\n(Kijkt vol medelijden naar de <\/em>JONGE SOLDAAT<\/em>) Ga maar, moeder, laat het maar los. (wacht<\/em>) Langzaam was het bloed\nweggetrokken en voelde haar gezicht en ook haar lichaam al koud aan. Ze ademde\nnog \u00e9\u00e9n keer uit. Het leek op een fluiste\u00adrend \u201cjaaaaah\u201d. <\/p>\n\n\n\n De <\/em>JONGE SOLDAAT<\/em> is boven zijn laptop in slaap gevallen, de <\/em>OUDERE MILITAIR<\/em> loodst\nhem naar de tent.<\/em><\/p>\n\n\n\n Kom, morgen is er\nweer een dag.<\/p>\n\n\n\n Einde 1e bedrijf<\/em><\/p>\n\n\n\n (wordt vervolgd) SREBRENICA OF DE MANDAAD toneelstuk in 3 bedrijven door Meurs A.M. Personen OUDERE MILITAIR De oudere militair is niet alleen Overste Karre\u00admans maar net zo goed de oudere soldaat Piet Hein Both als minister Voorhoeve, premier Kok, het Neder\u00adlands op\u00adperbevel, de VN, zelfs opperbevelhebber Janvier en president Chirac en wij allemaal met ons opportu\u00adnisme en … Lees verder “Srebrenica of de mandaad – Eerste bedrijf”<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-873","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uncategorized"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/meursam.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/873","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/meursam.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/meursam.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/meursam.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/meursam.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=873"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/meursam.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/873\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":880,"href":"https:\/\/meursam.nl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/873\/revisions\/880"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/meursam.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=873"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/meursam.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=873"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/meursam.nl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=873"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
<\/p>\n\n\n\n
\nHangt zijn geweer aan het stoeltje, loopt\nnaar de tent, komt terug met een laptop en begint te typen.
\n<\/em>God, wat is dat ding langzaam!
<\/p>\n\n\n\n
<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"